Geïnteresseerd in historie?
Wordt ook lid van de
Historische Vereniging
Zuidoost Drenthe.
Aanmelden >>

Nieuws over HE
Lees meer >>

Historisch Emmen toevoegen aan uw favorieten

Marktplein en omgeving: Smits - Nijesmits - Coops Smit - Kroeze

• Kadastraal
•  
• Smits - Nijesmits
• Coops Smit
• Kroeze
• Heden

• Bronvermelding
• Wie helpt?

Kadastraal

Kadastrale kaart 1880.
gebruik uw muis en ontdek...

Kadastrale kaart 1916.
gebruik uw muis en ontdek...

1725-1738: #51, Roelof Hendriks Smits.

1742-1794: #51, Geert Nijesmits.

1797-1798: #51, Geert Nijesmits en Jan Nijesmits.

1804-1807: #51, Grietjen Oldenhuisingh (wed.Nijesmits).

1801-1837: #51, Jan Coops Smits en Annigjen Nijesmits.

1807: #51, sectie C1008

1832: #51, sectie C1008, huis en erf Jan Coops Smits
1832: #51, sectie C1009, smederij Jan Coops Smits
1832: #51, sectie C1010, hakhout Jan Coops Smits

1880: #51, sectie C4370, huis, erf, schuur Egbert Kroeze
1880: #51, sectie C1009, smederij Egbert Kroeze
1880: #51, sectie C1010, tuin Egbert Kroeze

Noot: het teken # geeft het huisnummer zoals die in 1807 aan woningen werden toegekend.

18xx-1881: Jan Jans Kroeze

1850-1924: Egbert Kroeze

1885-1946: Lambertus Kroeze

1907-+/-1975: Aaltje Kroeze

1916-+/-1975: Jans Kroeze

1918-+/-1975: Jan Kroeze

Smits - Nijesmits

Grietje hertrouwde in 1739 met de smid Geert Coerts Lannewes (van Oldrap in het Graafschp Tecklenburg), alias Geert Nijesmits, alias Geert Smits uit Zweeloo.

In 1742 werd het erf #51 vermeld bij nieuw getimmerde huizen (OSA 845): "een huis 7 gebint, 26 voet wijd, schuur en smitserije 2 gebint, 12,5 voet".

In 1742 en 1801 woonde Geert Nijesmits (1713-1801) op het erf #51 met zijn vrouw Grietje (de weduwe Roelof Hendriks Smits). Zij kregen vier kinderen waaronder een zoon Jan Nijesmits die net als zijn vader smid werd.

Jan Nijesmits (1747-1800) huwde in 1779 met Grietjen Oldenhuisingh (*1853 Zuidbarge, †1822 Emmen). Jan woonde bij zijn ouders in (vermeldingen in 1797 en 1798). In 1798 werd van hem vermeld "oude smid, 85 jaar uitgeleefd".

In 1804 en 1807 werd de weduwe Jan Nijesmits vermeld als eigenaresse van #51 "met smederij". Uit dit huwelijk:

• Annigjen Nijesmits (*1780 Emmen, †1835 Noordbarge). Zij huwde in 1801 met de smid Jan Coops Smits uit Westenesch.

Jan Coops Smits en Annigjen Nijesmits werden in 1832 als eigenaar van het erf #51 (sectie C1008, C1009 en C1010) vermeld.

Coops Smits

• Jan Coops Smits (dp 08-10-1769 Westenesch, †07-07-1837 Emmen) huwde met Annegjen Nijesmits. Uit dit huwelijk geboren:
  • Jan (*1801) huwde met Hillechien Horring.
  • Geesje (*1804)
  • Frederik (*1807)
  • Johannes (*1812)
  • Gesien Smit (*08-05-1815 Emmen, †21-07-1884 Emmen) huwde 05-05-1836 met Jan Jans Kruize (Kroeze).
  • Frederik (*1818)

Door het huwelijk van Gesien Smit met Jan Jans Kroeze werd het erf #51 (sectie C1008, C1009 en C1010) eigendom van de familie Kroeze.

Kroeze

Rijwielhandelaar P.Soer was een korte tijd tussen Kroeze en Grimme gevestigd.

• Jan (Jans) Kroeze (*20-02-1804 Zuidbarge, †09-07-1881 Emmen) van beroep grofsmid, huwde op 05-05-1836 met Gesien Smit. Uit dit huwelijk geboren:
  • Jan (*1838, †1906)
  • Johannes (*1842, †1867)
  • Dina (*1845, †1947)
  • Annegien (*1848, †1909?)
  • Egbert Kroeze (*1850, †1924)
  • Jans Kroeze (*1854, †1935)

Egbert Kroeze (*09-10-1850 Emmen, †25-01-1924 Emmen) huwde op 17-05-1881 te Sleen met Stiena Stoffers (*16-04-1858 Sleen, †09-09-1891 Emmen). Uit dit huwelijk geboren:

• Jan (*1882)
• Johannes (*1888, †1889)
• Johannes Gerardus (*1890)
• Lambertus (*1885, †1946)

Egbert Kroeze huwde op 22-08-1893 voor de tweede maal met Jantien Kuik (*18-02-1860 Emmen, †20-02-1900 Emmen). Uit dit huwelijk geboren:

• Jans (*1894)
• Gezina Jantina (*1897)

Van Egbert Kroeze zijn de volgende beroepen bekend:

• huwelijk 1881: grofsmid
• geboorte kind 1882: grofsmid
• geboorte kind 1885: smid
• geboorte kind 1888: smid
• geboorte kind 1890: smid
• huwelijk 1893: landbouwer
• geboorte kind 1894: smid
• geboorte kind 1897: grofsmid
• overlijden 1924: landbouwer

In 1926 werd de nalatenschap van Egbert Kroeze door de erfgenamen gescheiden. Zie verder Jans Kroeze en Lambertus Kroeze

Egbert Kroeze was ook eigenaar van sectie C4196 (gelegen aan de Wilhelminastraat)

Jans Kroeze (*17-02-1854 Emmen, †08-03-1935 te Emmen) huwde op 20-02-1880 Emmen met Aaltien Bos (1859-1933 Emmen). Uit dit huwelijk geboren:

• Hendrik (*1880 Weerdinge)
• NN (*/† 1882 Weerdinge).
• Annegien Kroeze (*14-04-1883 Weerdinge) huwde op 16-08-1906 te Emmen met Lambertus Kroeze.
• Jan (*1886 Weerdinge)
• Grietje (*1889 Weerdinge)
• Geessien (*1891 Weerdinge)
• Johannes Hendrikus (*1898 Weerdinge)

Uit de nalatenschap van Egbert Kroeze verkreeg Jans Kroeze onderstaande percelen:

• Hooiland "Dertienland" sectie C3449
• Hooiland "Kollingmaat" sectie C4682
• Bouwland "Voorste Kamp" sectie C4372, C4374
• Bouwland "Molenakker" sectie D2503
• Bouwland "Veenekamp" sectie C3256

Lambertus Kroeze	Annegien Kroeze

Uit dit huwelijk geboren:

• Stiena (*1907, †1937)
• Aaltje Kroeze (14-05-1907, †1969)
• Egbert (*1911, †1937 Ommen)
• Jans Kroeze (*06-01-1916)
• Jantje (*/†1916 Emmen)
• Jan Kroeze (*15-07-1918, †08-12-1986?)

Uit de nalatenschap van Egbert Kroeze verkreeg Lambertus Kroeze onderstaande percelen:

• Hooiland "Noordhagen" sectie C151
• Hooiland "Weekmaat" sectie C185
• Bouwland "Groote Graven" sectie C518
• Bouwland "Nijkamp" sectie C3031
• Bouwland "Voorste Veenekamp" sectie C5064
• Bouwland "Zaagkoel" sectie C534
• Bouwland "Lienstukje" sectie C881

In 1927 leenden Egbert Horring (landbouwer en vervener te Westenesch), Warner ten Kate (uitgever) en Mej.Lucina Hendrika Meijering te Westenesch f 8.000,- aan Lambertus Kroeze. Tot zekerheid van wederopbrengst van dit kapitaal plus de betaling van de rente verklaarde Kroeze met hypotheek te bezwaren:

• grond met daarop een huis met verlofzaak sectie C1010,
• het westelijk deel van sectie C5461,
• diverse percelen hooi en bouwland, de secties C151, C185, C518, C3031, C5064, C534, C881.

In de maand juni 1927 "opende den heer L.Kroeze aan de veemarkt alhier een aan de eischen des tijds ingerichte verlofzaak, welke den steeds talrijker wordende marktbezoekers een nieuwe gelegenheid biedt zich tusschen den handel even te verpoozen".

De Emmer Courant vervolgde: "Het café ziet er keurig uit en bestaat uit twee grote zalen, ruim van licht en lucht voorzien welke d.m.v. een paar flinke schuifdeuren tot één verenigd kunnen worden. De kleine zaal biedt uitstekend gelegenheid voor het houden van vergaderingen".

Tussen het pand van Lambertus Kroeze en hotel Groothuis bevond zich nog een strook grond die in 1927 door Marchienus Groothuis werd aangekocht. Datzelfde jaar verleende Groothuis aan Kroeze voor een vergoeding van f 10,- "het recht van overweg" voor het meest westelijke deel ter breedte van vijf meter.

Lambertus Kroeze kocht zelf ook percelen:

• 1931: bouwland Kerkakker, sectie D4731 voor f 400,-
• 1934: bouwland Zaagkuil, sectie C535 voor f 200,-.
• 1934: bouwland Kerkakker, secties D7749, D7750, D7751 en D7752 voor f 760,-.
• 1937: bouwland Kerkakker, secties D7255, D7256 en D7363 voor f 1.255,-.
• 1937: bouwland Huisakker, sectie D1782 voor f 800,-.
• 1942: een perceel bouwland met daarop staand een schuurtje, sectie C7383 voor f 1.918,-. Kroeze had dit perceel aangekocht van de in Assen woonachtige joodse koopman Samuel Jozef Wolf die dit perceel zelf in 1940 had verkregen.

Wolf had dit perceel moeten verkopen, als gevolg van de uitvoering van een akte "ter uitvoering van de verordening tot verwijdering van joden uit het agrarisch bedrijfsleven " nr.102/1941 van de Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandse gebied.

Volgens Koninklijk besluit E-93 had verordening 102/1941 door de oorlog geen rechtsgrond waardoor rechtsherstel plaats moest hebben.

In 1947 is door de Arrondissementsrechtbank te Assen vastgesteld dat S.J.Wolf op of omstreeks 19-10-1944 te of in de omgeving van Auschwitz was overleden. Ook zijn vrouw Roosje Leezer en hun dochter Erna Carla Jeanette Wolf zijn die dag aldaar overleden.

S.J.Wolf had geen testament gemaakt waardoor Izaäk Jozef Wolf als wettelijk erfgenaam werd aangemerkt.

Izaäk Jozef Wolf en de familie Kroeze (Lambertus was in 1946 overleden) kwamen echter overeen dat het land onder zekere voorwaarden eigendom van de familie kon blijven.

Een oude boom

De boerderij, het café, restaurant

In 1923 werd dit het café aan het Marktplein 7. Hier woonden en werkten:

Aaltje (*14-05-1907), dochter Lambertus en Annegien Kroeze bleef ongehuwd.

Aaltje Kroeze

Jans (*06-01-1916), zoon van Lambertus en Annegien Kroeze, van beroep caféhouder/landbouwer, huwde met Geesje Wielens.

Jans Kroeze

Jan Kroeze (*15-07-1918) zoon van Lambertus en Annegien Kroeze, van beroep caféhouder/landbouwer, bleef ongehuwd.

Jan Kroeze

In 19xx kwam aan de linkerkant een uitbreiding waarin een extra cafézaal kwam.

Jan en Jans Kroeze verhuisden later naar de Zonneweg 9 en verhuurden het pand Marktplein 7 medio 1975 voor vijf jaar aan Jan Hendrik Robben, met een optie voor nog eens vijf jaar. Hij zou geen gebruik van de optie maken. Binnen twee jaar werd de overeenkomst ontbonden. Zijn zoon Bennie huurde het café vervolgens tot de verkoop in 1999.

Datzelfde jaar 1975 werd het pand geheel verbouwd door het bouwbedrijf Kuper en Kroeze.

Het café is eind 1999 afgebroken. Uitbater was Jan van Asch.

Heden

• Woonwinkel flat "De Croesstede" bouwjaar 2005. Hierin vestigde zich:
  • ING (voordien gevestigd aan de Wilhelminastraat).

Bronvermelding:

• "Smeden en smitsen Emmen 1600-1800" door S.G.Hovenkamp in het Drents Genealogisch Jaarboek.
• Familie L.W.van der Laan.
• "Emmen, vroeger en nu".
• Aktes notaris H.J.Oosting 1926, 1927.
• Aktes notaris H.Wielens 1927, 1931.
• Aktes notaris H.Agterbos 1934, 1936, 1937.
• Akte notaris J.D.F.van Halsema te Assen 1942.
• Akte notaris A.W.Westra van Holthe 1950.
• Huurontbinding overeenkomst 1977.
• Foto's:
  • Fam.L.W.ter Laan.
  • W.Kuilder.
  • H.Reinders.
  • A.Pool.
  • R.Boelens.
  • G.v.d.Veen.
  • S.Hoek Beugeling.
  • Dhr.Grinhuis.
  • Dhr.v.d.Brink.
  • Archief gemeente Emmen.

Wie helpt?