dot Home - start
dot Historie
dot Emmen centrum
dot Wijken buurten straten
dot Buitendorpen
dot Cultuur

dot Gemeente archief
dot Verenigingen
dot Wie helpt?

dot English Deutsch Français Español dot
De historie van Emmen in woord en beeld

Geïnteresseerd in historie?
Wordt ook lid van de
Historische Vereniging
Zuidoost Drenthe.
Aanmelden >>

Nieuws over HE
Lees meer >>

Logo Historisch Emmen

Historisch Emmen toevoegen aan uw favorieten

blauwe lijn
dot Laatst gewijzigd dot Gastenboek dot Enquête dot Over deze site dot Sitemap dot E-mail dot


De Emmerdennen - Haantjebakmeertje: Omhoog


Haantjebakmeertje: Omhoog

Kaart Emmerdennen in Emmen
Kaart uit 1902. "Haantje bak" staat bovenaan in het midden aangegeven.
De groenachtige kleur rond Haantje bak geeft aan dat het een moerassig gebied is.
Het "oude" Haantje bak lag dus even ten noorden van wat vroeger het Emmer Zand werd genoemd en wel in een behoorlijk groot gebied, zeer vaal geel ingekleurd wat "woeste grond" aangeeft.

De lichtere (grijsachtige) kleur rond het Emmer Zand en andere plekken, geven aan dat het een zandverstuiving betreft. Het hoogste punt, 32.3 meter + NAP. Het is exact de plek van de latere uitkijktoren bij Haantjeduinen. Een aanwijzing voor een Haantjebakmeer, ontbreekt op deze kaart.

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Haantjebak meertje in de Emmerdennen in Emmen

Met de naam "Haantjebak" is iets vreemds aan de hand. Op oude en recente kaarten, staat een gebied aangegeven met de naam Haantjebak. Vroeger was het een behoorlijk groot moerassig gebied ten noorden van wat toen het Emmer Zand heette. Tegenwoordig ligt het binnen de Emmerdennen, in de hoek van de Sparrenlaan en de Randweg.

Het Emmer Zand staat op de huidige kaarten aangegeven als "Haantjeduinen". Om onduidelijke redenen wordt deze beboste zandverstuiving ook vaak "Haantjebak" genoemd en die naam is tegenwoordig bekender dan het noordelijker gelegen Haantjebak.

In een Emmer Courant van onbekende datum schreef de houtvester alhier: "Eenige dagen voor Pinksteren is het nieuwe meertje in den N.O. hoek van de Emmerdennen gereed gekomen, voor zoover dit het grondwerk betreft. Daarmede is weer een werk tot stand gekomen, waarop ik graag even de aandacht wil vestigen. Aan de velen, die ter plaatse bekend zijn, behoeft niet te worden verteld, dat daar een idyllisch klein meertje verscholen onder de elzen lag, zoo klein, dat de meesten er ongetwijfeld langs gingen. De omgeving was drassig en bij hoogen waterstand moeilijk begaanbaar.

De werkverschaffing bood een goede gelegenheid, om de afwatering van die geheele omgeving welke vroeger met den naam van "Haantjebak" werd aangeduid, in tegenstelling met nu, waar de hoogste zandduinen verkeerdelijk onder dezen naam bekend zijn, te verbeteren en toen rijpte er een plan om het kleine meertje, dat in een betrekkelijk groote kom lag, te vergrooten en te verdiepen.

Het was niet uit weelde, dat de Rijksinspecteur, de heer Nijenhuis, het plan van het Staatsboschbeheer goedkeurde, maar een drang, die ontstond door den grooten toevloed van werkloozen in den laatsten winter, waardoor moeilijkheden ontstonden in het vinden van geschikte werkobjecten.

Ieder die thans het nieuwe meer zal bezoeken, moge voor zichzelf uitmaken, of dit werkverschaffingsobject de moeite en de kosten waard was. De talrijke kinderen, die zich op de Pinksterdagen reeds kostelijk hebben geamuseerd met pootjebaden, zullen u wel vertellen, dat het meertje gelegenheid biedt om een genot te smaken, dat gewoonlijk langs de Noordzeestranden in extenso te bereiken is. Uit een oogpunt van natuurschoon ligt hier weer een pareltje, dat in de toekomst het Zandmeer zal kunnen evenaren.

Voorlopig zal het nieuwe meer, zal dit niet "Haantjebak" moeten worden gedoopt en de zandduinen "Emmer duinen"?, gebruikt mogen worden door de jeugd en ik roep ieders welwillende medewerking in, om het Staatsboschbeheer bij te staan in zijn taak om een toestand te verkrijgen, die de omgeving waardig is."

Al eerder werd in Hotel Groothuis aan het Marktplein besloten tot de oprichting van een vereniging voor de exploitatie van een zwembad. Men hoopte nog diezelfde zomer het nieuwe meertje Haantjebak als zweminrichting in gebruik te kunnen nemen. Volgens de Emmer Courant van onbekende datum was het een geanimeerde vergadering, die goed werd bezocht.

De bijeenkomst stond onder leiding van de voorzitter van de commissie ir.A.W.F.Bennink. Het begon zijn toespraak met de woorden dat "wassen goed is, baden beter, maar zwemmen het best".

Vervolgens memoreerde hij wat een commissie, die enkele jaren eerder op initiatief van de propaganda commissie voor Vreemdelingenverkeer was opgericht, had verricht om aan de warme belangstelling die voor zwemmen bestond tegemoet te komen. Deze commissie bestond oorspronkelijk uit de heren A.in 't Veld, A.Meintema, T.Kremer, H.J.Schotveld en R.Lutken. Deze commissie had achtereenvolgens de volgende locaties voor een zweminrichting in studie:

  • de es, wat niet mogelijk bleek vanwege de bodemgesteldheid aldaar.
  • een terrein in het Bargermeer, hetgeen niet haalbaar bleek vanwege het niet uitvoeren van het kanaalproject Emmen Oranjedorp.
  • in de Willingecampen, hetgeen niet door kon gaan vanwege de hoge grondprijs.

Toen Staatsbosbeheer begon met de aanleg van het Haantjebak meertje, nam de commissie contact op met houtvester Blokhuis, die zich bereid toonde om met de aanleg rekening te houden met de belangen van de zwemsport.

De bodemgesteldheid bleek ter plaatse zeer geschikt, en al was de diepte niet voldoende, zag de commissie hier verdere mogelijkheden. Tijdens de vergadering in Hotel Groothuis werd het plan toegelicht. De afmetingen van het meertje waren 90 bij 30 meter. De waterstand was een halve meter te laag, maar kon door pompen worden aangevuld. Dit had als voordeel verversing van het water dat anders snel zou vervuilen en verdampen. Om het meertje als zweminrichting te kunnen gebruiken was er meer nodig dan alleen een meertje, met name op gebied van de watervoorziening. De commissie had hiervoor twee opties waarvan de laatste de voorkeur had:

  • het graven van een tweede bassin, waarin zich een natuurlijk reinigingsproces kon voltrekken, om vervolgens het water over te pompen.
  • het oppompen van water dat in een voorverwarmingsvijver op temperratuur moest komen voordat het in het zwembad werd ingelaten.

Er moest gezorgd worden voor een voorverwarmingsvijver, een pompinstallatie, een behoorlijke afscheiding met rietmatten en een twintigtal kleedkamers.

Gemengd zwemmen zou voorlopig nog op bezwaren stuiten waardoor men ervan uitging om de uren voor dames en heren afzonderlijk te houden. Ook zou het bad op zondag gesloten zijn.

Het graafwerk zou kosteloos kunnen geschieden in gevolge de werkverschaffing. Staatsbos had zich al bereid verklaart grond af te willen staan. De inrichtingskosten zouden door de vereniging betaald moeten worden. Deze inrichting bestond uit aanschaffing van een pomp en boren van een put, kleedruimten en afrastering. Dit werd begroot op f 2.500,- hetwelk men wou lenen met een aflossingstermijn van tien jaar.

De exploitatierekening was opgezet op basis van vier maanden openstelling per jaar. Met inbegrip van van de kosten van aflossing en rente, beloning van de badmeester, kwam men op een jaarlijkse uitgave van f 750,-. Dit bedrag moest worden gedekt door entreegeld, contributie en abonnementen.


Bronvermelding: Omhoog

  • G.v.d.Veen (die een deel van deze tekst oorspronkelijk heeft gepubliceerd).
  • Correctie en aanvulling door H.Bos.
  • Correctie door C.Reinders.
  • "De Nieuwe Drentse Volksalmanak" 1906, door J.G.C.Vegter.
  • "Zuidoost Drenthe op weg naar een nieuwe toekomst deel III" door H.T.Buiskool.
  • Gids "In en om de Gemeente Emmen". Uitgave Vereeniging tot bevordering van het Vreemdelingen verkeer in Emmen omstreeks 1935-1940.
  • Emmer Courant 21 juli 1914.
  • Emmer Courant 3 juni 1932.
  • Een publicatie van de gemeente Emmen van februari 1969.
  • "Geschiedenis van Emmen en Zuidoost Drenthe" onder redactie van Drs.M.A.W.Gerding, Mr.P.Brood, Prof.Dr.P.Kooij, Dr.G.Groenhuis, G.de Leeuw, Drs.A.N.Witter in opdracht van het gemeentebestuur van Emmen.
  • Onder de naam "Bruino" begin jaren 70 gepubliceerde historische artikelen over Emmen in het Emmer Weekblad.
  • "Emmen en Zuidoost Drenthe" een geografische monografie door J.Visscher. Uitgave Kemink en zoon N.V. te Utrecht. (p.77)
  • Kroniek, september 2001. Uitgave Historische Vereniging Zuidoost Drenthe. Artikel van W.Visscher en T.van Wieren Bosklopper.
  • Drentse Courant van 18 april 2000.
  • Artikel van W.Alferink in "Oes Kamnet".
  • "Geïllustreerde plaatsbeschrijving gemeente Emmen".
  • Wijziging door H.Jansen.
  • Foto's:
    • Archief gemeente Emmen.
    • E.Hof.
    • A.Pool.
    • Noorden in Woord en Beeld juli 1935, collectie R.Boelens.

Free counter and web stats

Wie helpt? Omhoog

Klik hier om een e-mail aan Historisch Emmen te versturen Historisch Emmen zoekt altijd naar informatie.
Foto's, kranten, artikelen, advertenties, knipsels, stambomen, genealogie, alles is welkom.
Na digitalisering ontvangt u alles retour.
Help mee Historisch Emmen beter en vollediger te maken.