|
Huis van de familie F.Conen
aan de Schansstraat omstreeks 1900.
Krotwoningen achter de Emmerdennen
in Emmerschans omstreeks 1915.
Op de voorgrond is men bezig zand en grint
te scheiden. Zand, dat een grote betekenis
voor Emmerschans zou krijgen.
Links van de woning staan: S.Kamminga en een rondleidende gids. Voor de woning twee kinderen en
vervolgens Mej.v.d.Veer, G.Westra Mzn, F.Schiebaan (Utrecht) omstreeks 1929.
Ministerieel bezoek aan Klein Rusland.
Minister Verschuur, tweede van links,
bezocht in februari 1930 de keten die hier stonden.
Krotwoning van de familie Bouwman
aan de Randweg omstreeks 1949.
Krotwoning van de familie Alberts
aan de Randweg omstreeks 1950.
Noodwoningen op het Emmerzand
Hut van Johan Pool.
Schuurwoning op het Emmerveld.
Eén der krotten, die men in Klein Rusland of "Moskou"
nabij Emmen bij tientallen aan kon treffen.
Eén der grootste woningen te Emmerschans.
Emmer Courant 5 mei 1923.
|
Het is moeilijk aan te geven wanneer de eerste bewoners zich werkelijk in de omgeving van de Emmerschans
hebben gevestigd. In de omgeving stonden rond 1900 al plaggenhutten. Deze werden bewoond door veenarbeiders
die veelal vanuit de Drentse Monden hier kwamen wonen.
Deze eerste bewoners zijn niet alle bij naam bekend. Wel is bekend dat Willem Zandbergen omstreeks 1918
op het veen aan de Schansstraat al een plaggenhut bouwde.
Anno 1926.
"Op weg van Emmen naar Emmer Compascuum komt men voorbij het zoogenaamde
"Nieuw Rusland", waar de trieste aanblik der arme streek het hart pijn doet."
De streek met plaggenhutten werd in de volksmond "Klein Rusland" genoemd. De
herkomst van deze naam is onduidelijk. Zou het kunnen zijn dat de bevolking zich politiek
aangetrokken voelde tot het communisme? Werd de naam geassocieerd met Rusland, in die tijd het einde
der wereld? Of is er een directe relatie met de uitleg van J.J.Brands in zijn boek over Nieuw Dordrecht
en de Vastenow getiteld "Waar eens boekweit bloeide" citaat:
"In de jaren 1813-1814 werd getracht Coevorden te bevrijden van de
Franse overheersing. Russische kozakken kwamen te hulp en werden onder anderen gelegerd
in Dalen en Dalerveen. Eén en misschien wel enkelen zullen niet met hun
kornuiten verder zijn getrokken en in het vrije Drenthe zijn blijven hangen. Het
is denkbaar dat er één met een Dalerveense schone verdere contacten heeft
aangeknoopt. Een moeilijke tijd gingen deze twee tegemoet, hij als deserteur en
zij als verstotene uit de dorpsgemeenschap, omdat haar liefde voor een kozak
groter was dan voor één van de jongemannen uit haar eigen omgeving. Een grote
barrière was de taal. De kozak sprak Russisch en het meisje dialect. Een plek
waar ze vrij en rustig konden zijn, werd gevonden in de ten noorden van
Dalerveen liggende venen; een uitloper van de Hondsrug vormde juist hier een
zandrug in het veen. Dit zou voor hun een halteplaats, of beter gezegd, een
rustplaats geven. Hier vestigden zij zich. En de kozak noemde deze plek in het
Russisch 'asstanowka'. In de jaren die volgden, verbasterde de naam 'asstanowka.
Drentsche invloeden deden zich gelden, het woord werd korter, de uitgang 'ka'
viel weg en een 'V' kwam ervoor. En zo is het gebleven, Vastenow, een plek die
aan mensen het gevoel heeft gegeven een plek te hebben gevonden waar ze zich
thuis konden voelen, temidden van de grote venen die zijn verdwenen."
De plaggenhutten verdwenen één voor één. Dit betekende echter niet dat de
woonsituatie opeens sterk verbeterde. Bekend zijn de vele krotwoningen die tot
ver na de Tweede Wereldoorlog in dit gebied stonden.
Langzamerhand ontwikkelde de gemeenschap zich. Niet alleen veenarbeiders, ook
middenstanders en bedrijven vestigden zich in Emmerschans.
|
|
|
Het gebied tussen de Schanswal, Emmerweg en De Emmerschans heette onder de
bevolking Klein Finland. Net als Klein Rusland een onverklaarbare naam. Wie
weet meer over Klein Finland, de bewoners, de naam, etc?
In dit gebied kwam de man links op de foto te wonen. Het is Hinderikus [Rieks]
Moes (*1928), zoon van Engel Moes en Rika Niks. De slager rechts is Jan
Naaijer die op Kanaal A Noordzijde 162 woonde.
De heren op de foto zijn bezig met het aan huis slachten van een varken,
dat opengewerkt aan de ladder te drogen hangt.
|
Home - start
