dot Home - start
dot Historie
dot Emmen centrum
dot Wijken buurten straten
dot Buitendorpen
dot Cultuur

dot Gemeente archief
dot Verenigingen
dot Wie helpt?

dot English Deutsch Français Español dot
De historie van Emmen in woord en beeld

Geïnteresseerd in historie?
Wordt ook lid van de
Historische Vereniging
Zuidoost Drenthe.
Aanmelden >>

HE gaat nog even door:
Lees meer >>

Logo Historisch Emmen

Historisch Emmen toevoegen aan uw favorieten

blauwe lijn
dot Laatst gewijzigd dot Gastenboek dot Enquête dot Over deze site dot Sitemap dot E-mail dot


Achterstad: Omhoog


Kadastraal: Omhoog


Kadastrale kaart 1880

De straat die eerst Achterstad en later Oosterstraat ging heten doorkruiste twee gebieden, de Veenkamp en de Ensinkskamp. Ten noorden lag de Veenkamp, ten zuiden de Ensinkskamp.

"Kampen" waren omwalde akkers die vaak aan de rand van een es lagen. Het waren individuele ontginningen van woest land, meestal heide, soms weide. De ontginner was verplicht zijn nieuw gewonnen akker te 'becampen', er een wal omheen te leggen. Het werd dan een besloten kamp. In de veenkoloniën is kamp de benaming voor een rechthoekig, veelal nagenoeg vierkant perceel, waarvan één paar evenwijdige zijden met een wijk, respectievelijk een zwetsloot samenvallen, terwijl de beide andere door dwarssloten worden gevormd.

De Ensinkskamp bestond omstreeks 1880 uit de percelen:

  • sectie C4015, bouwland, eigenaar Berend Ensing.
  • sectie C4016, weiland, eigenaar Berend Ensing.
  • sectie C4017, huis en bouwland, eigenaar Berend Ensing.

Aan de noordelijke kant van Achterstad waren omstreeks 1880 vier percelen bebouwd:

  • sectie C3527, bouwland, eigenaar Hendrik Gossen.
  • sectie C3271, huis en erf, eigenaar Willem Alberts.
  • sectie C3272, huis en erf, eigenaar Henderikus Luchjenbroers.
  • sectie C4013, huis en erf, eigenaar Jan Albert Hendrik Willinge.

Noot: De kadastrale kaart geeft Ensinkskamp aan, niet Ensingskamp.


Achterstad: Omhoog

Foto Historisch Emmen Achterstad Oosterstraat

Foto Historisch Emmen Achterstad Oosterstraat
Het huis van Wienholts Hillegien en Mans de Lange.
Jarenlang zat hier cursusinstituut Fietje Klok, maar ook de tandartsen Kroeze en Uriot hadden hier hun praktijk.

Op de achtergrond staat het huisje van de familie Aalderink. Aalderink was grafdelver en onderhoudsman van het kerkhof aan de Kerkhoflaan.
Verder woonden hier nog: de families
Steenbergen, Luchienbroers, Kuipers en Hofman.

Foto Historisch Emmen Oosterstraat Fietje

Foto Historisch Emmen Achterstad Oosterstraat
Deze foto betreft waarschijnlijk Achterstad.
Zeker is dat niet. Wie weet meer?

In een besluit van 8 april 1925 heeft de raad op verzoek van de "Handelsvereeniging alhier" voor het eerst namen gegeven aan straten en wegen in het dorp Emmen. Bij de uitvoering van dit besluit bleek het voor de praktijk echter noodzakelijk de begin en eindpunten hiervan nauwkeurig vast te leggen en tevens enkele aanvullende straatbenamingen op te nemen. Dit werd in de openbare vergadering van 30 augustus 1928 vastgelegd:
  • Achterstad:
    "Vanaf den overweg N.O.L.S. bij het perceel sectie C no 4017 bijlangs den kamp van Ensing tot den oostelijken hoek van het perceel sectie C no 4352 (J.Katerberg)."

In de openbare raadsvergadering van 2 maart 1936 werd de naam Achterstad gewijzigd in Oosterstraat.


Aan de Achterstad stonden een drietal volkslogementen zoals het logement van de familie Alberts. Hans Alberts en ‘Jeigie’ hadden een kwade hond die Sultan genoemd werd. Kinderen die in de Achterstad woonden zaten wel eens in de rogge en wanneer Hans Alberts dat in de gaten kreeg ging ie ze achterna met de hond.

Behalve logementhouder was de heer Alberts ook boer. In de volkslogementen overnachten vaak mensen die langs de straat leefden, zoals muzikanten, kooplui (marskramers) maar ook wel zwervers. Bekend waren vooral de Muntendammers die met hun hondenkarren de verschillende koolsoorten, "de hoge laanster boeskool", probeerden te verkopen.

Vlak bij de Achterstad lag het Tonckens bosje. De jeugd van de Achterstad had het bosje verdeeld met de namen: 1e, 2e en 3e bossie. Het achterste deel werd ook wel het ""edderbossien" of "adderbossie" genoemd, want er zaten nogal eens adders. De familie Steenbergen haalde de dode bomen uit het Tonckens bosje en lieten er ook een sik in lopen.

De jeugd bouwde regelmatig een hut in het Tonckens bosje. Het is eens gebeurd, dat een dronken man in deze hut gekropen was! Hij wilde eigenlijk overnachten in het logement van de familie Kuipers, maar die wilde hem niet binnen laten. Zij wilden geen dronken volk in hun logement en gelijk hadden ze.

Arendje Hofman, afkomstig uit Muntendam, woonde eveneens in de Achterstad. Deze ventte met groente.

Wanneer er een zware onweersbui was geweest, kwamen de bewoners van Achterstad soms bij elkaar op het zandpad voor de woning van de familie Luchienbroers. Daar werd de zware bui nog eens uitgebreid besproken.


Christiaans: Omhoog

Foto Historisch Emmen Achterstad Oosterstraat

In februari 1962 werd deze boerderij aan de Oosterstraat afgebroken. Volgens de Emmer Courant van 3 februari 1962 was deze boerderij 60 - 70 jaar oud. Hij was eigendom geweest van de overleden weduwe G.Christiaans. De grond werd gekocht door de heer G.Koster uit Nieuw Amsterdam die van plan was er drie woningen te bouwen.

Lanting: Omhoog

Foto Historisch Emmen Achterstad Oosterstraat

In één van de eerste huizen aan de voormalige Achterstad nabij de spoorlijn van de N.O.L.S. woonde de familie Lanting. De heer Lanting was rond 1900 de lantaarnopsteker van Emmen. In de herfst en wintermaanden zag men hem voordat het donker werd door de straten van Emmen (buiten op het veen waren helemaal al geen lantaarns) lopen met petroleum met op zijn rug een ladder om de lampen bij te vullen. Tegen elf uur doofde Lanting de lantaarns weer. Alleen op belangrijke punten bleef de lamp branden. Had de wind de lamp na Lanting zijn rondetocht uitgeblazen dan bleef de lamp die nacht uit. Tijdens de zomermaanden werden de lantaarns opgeborgen. Alleen de prachtig versierde paal met gegoten figuren erop bleef staan. Boven op de paal was een kapje aangebracht die met twee staven aan de paal was bevestigd. Onder dat kapje hing de lantaarn.

Bronvermelding: Omhoog

  • Gerrie van der Veen (die een deel van deze tekst oorspronkelijk heeft gepubliceerd)
  • Onder de naam "Bruino" begin jaren 70 gepubliceerde historische artikelen over Emmen in het Emmer Weekblad.
  • Drentse Encyclopedie
  • Aanvulling en correctie H.Bos
  • Kadastrale kaart 1880, Drents Archief.
  • Kadastrale gegevens A.Dekker.
  • Foto's:
    • E.Hof
    • G.v.d.Veen
    • Emmer Courant 3 februari 1962

Free counter and web stats

Wie helpt? Omhoog

Klik hier om een e-mail aan Historisch Emmen te versturen Historisch Emmen zoekt altijd naar informatie.
Foto's, kranten, artikelen, advertenties, knipsels, stambomen, genealogie, alles is welkom.
Na digitalisering ontvangt u alles retour.
Help mee Historisch Emmen beter en vollediger te maken.